Gevolgklasse 1 Wkb is een term die je als aannemer vroeg of laat tegenkomt, maar die in de praktijk vaak verwarring oplevert. Valt mijn project er wel onder? Heb ik een kwaliteitsborger nodig? En wat betekent dat voor mijn documentatie?
Sinds 1 januari 2024 geldt de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) voor nieuwbouwprojecten in gevolgklasse 1. Dat is de laagste risicoklasse, maar wel de klasse waar de meeste MKB-aannemers dagelijks in werken: eengezinswoningen, kleine bedrijfshallen en vergelijkbare projecten.
In dit artikel lees je precies welke projecten onder gevolgklasse 1 vallen, welke uitzonderingen er zijn en wat dit concreet voor je betekent als aannemer.
Wat is gevolgklasse 1 precies?
De Wkb werkt met drie gevolgklassen, gebaseerd op de risico’s als een bouwwerk niet aan de technische voorschriften voldoet. Hoe groter het risico bij falen, hoe hoger de klasse.
Gevolgklasse 1 staat voor beperkte persoonlijke gevolgen bij niet-naleving. Denk aan woningen en eenvoudige bedrijfsgebouwen.
Gevolgklasse 2 geldt voor projecten met een reële kans op persoonlijke gevolgen, zoals scholen, bibliotheken en woongebouwen tot 70 meter.
Gevolgklasse 3 is voor projecten met een aanzienlijk risico, zoals ziekenhuizen en stadions.
De Wkb is per 1 januari 2024 ingegaan voor gevolgklasse 1. Dat is precies het segment waarin de meeste MKB-aannemers actief zijn.
Welke projecten vallen onder gevolgklasse 1?
Concreet vallen de volgende bouwwerken onder gevolgklasse 1:
Grondgebonden woningen Vrijstaande woningen, twee-onder-een-kapwoningen en rijtjeswoningen, inclusief garages en aanbouwen. Voorwaarde: ze staan op de grond en niet op een ander gebouw.
Kleine bedrijfsgebouwen Bedrijfshallen en fabriekspanden met maximaal twee bouwlagen, zoals opslaghallen, productiehallen, magazijnen en werkplaatsen. Een kantoor of kantine die bij zo’n hal hoort, valt ook onder gevolgklasse 1.
Woonboten en vakantiehuisjes Drijvende woningen en op de grond gebouwde vakantieverblijven.
Kleine infrastructurele werken Fiets- en voetgangersbruggen tot 20 meter overspanning, en andere bovengrondse bouwwerken tot 20 meter hoog zoals kleine zendmasten of keermuren.
Wat valt er niet onder gevolgklasse 1?
Net zo belangrijk zijn de uitzonderingen:
- Appartementen en woongebouwen. Een woning die niet op de grond staat, of onderdeel is van een woongebouw met meerdere appartementen, valt niet onder gevolgklasse 1.
- Kantoren en winkelpanden. Deze vallen standaard in een hogere gevolgklasse.
- Zorgwoningen en studentenhuizen. Kamergewijze verhuur valt buiten gevolgklasse 1.
- Monumenten. Rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten zijn uitgesloten, ook als het project anders aan de criteria zou voldoen.
- Bedrijfspanden met een publieksfunctie voor meer dan 150 personen. Daarvoor geldt een verplichte melding brandveilig gebruik, wat de gevolgklasse verhoogt.
Bouw je een combinatie van functies, zoals woningen boven winkels? Dan geldt de hoogste gevolgklasse voor het hele project, ook als de woningen zelf onder gevolgklasse 1 zouden vallen.
En verbouwingen?
Voor verbouwingen geldt de Wkb later dan voor nieuwbouw. Bij een verbouwing bepaalt het resultaat van de werkzaamheden de gevolgklasse, niet de situatie vóór de verbouwing. Verbouw je bijvoorbeeld een winkelpand tot een woning, dan valt die verbouwing onder gevolgklasse 1, ook al was het pand daarvoor een andere klasse.
Houd hier rekening mee bij renovatie- en transformatieprojecten, ook als die nu nog niet meldingsplichtig zijn. De verwachting is dat verbouw op termijn ook structureel onder de Wkb komt te vallen.
Wat betekent gevolgklasse 1 concreet voor jou als aannemer?
Valt je project onder gevolgklasse 1, dan verandert er een aantal dingen ten opzichte van de oude situatie:
1. Je hebt een onafhankelijke kwaliteitsborger nodig In plaats van een toets vooraf door de gemeente, controleert een kwaliteitsborger tijdens de bouw of het werk aan de technische eisen voldoet.
2. Je bent aansprakelijk voor gebreken na oplevering Ook gebreken die na oplevering worden ontdekt, vallen onder jouw verantwoordelijkheid als aannemer.
3. Je moet een opleverdossier kunnen overhandigen Bij oplevering moet je kunnen aantonen dat het werk volgens de aannemingsovereenkomst en de technische eisen is uitgevoerd. Zonder dat dossier kan de opdrachtgever 5% van de aanneemsom bij de notaris laten staan.
Dat laatste punt is waar veel aannemers tegenaan lopen. De kwaliteitsborger checkt het proces, maar de documentatie die je daarvoor nodig hebt, moet je als aannemer zelf opbouwen tijdens de bouw.
Hoe bereid je je voor op gevolgklasse 1?
Bepaal vroeg of je project erbinnen valt Doe dit bij de start van het project, niet pas bij de vergunningaanvraag. Dan kun je de kwaliteitsborger op tijd inschakelen en voorkom je vertraging.
Schakel op tijd een kwaliteitsborger in Je kiest deze zelf. Te laat beginnen kan vertraging opleveren omdat de borger het proces vanaf het begin moet kunnen volgen.
Bouw je documentatie op tijdens de bouw Dit is het deel waar Copy Vision bij helpt. Met 360-graden bouwdocumentatie leg je elke bouwfase vast per punt en per datum, zodat je bij oplevering een compleet visueel dossier hebt in plaats van achteraf te moeten reconstrueren wat er gebeurd is.
Samenvatting
- Gevolgklasse 1 is de laagste risicoklasse onder de Wkb en geldt sinds 1 januari 2024 voor nieuwbouw.
- Onder gevolgklasse 1 vallen grondgebonden woningen, kleine bedrijfsgebouwen, woonboten en kleine infrastructurele werken.
- Appartementen, kantoren, winkelpanden en monumenten vallen niet onder gevolgklasse 1.
- Voor verbouwingen bepaalt het resultaat van de werkzaamheden de gevolgklasse.
- Als aannemer heb je een kwaliteitsborger nodig en moet je een compleet opleverdossier kunnen overhandigen bij oplevering.
Wil je weten hoe Copy Vision je helpt om je opleverdossier op te bouwen tijdens de bouw, zonder extra administratie? Plan een demo in.
